By: Asima Nizar
ހަށިގަނޑުގެ ޓިޝޫތައް މަރާމާތުކުރުމަށާއި، ހެދިބޮޑުވުމަށް އެންމެ މުހިންމު ރޯލެއް ކުޅޭ އެއް މާއްދާއަކީ ޕްރޮޓީނެވެ. ނަމަވެސް، އާންމުކޮށް އަހަރެމެން ދިވެހި ކެއުންތައް ހުންނަ ގޮތުން— ގިނައިން ބަތާއި ރިހާކުރު ނުވަތަ މަސްރިހަގަނޑަކުން ދުވަސް ނިންމާލުމުގެ ސަބަބުން— ދުވަހުގެ ހަރަކާތްތަކަށް ބޭނުންވާ ވަރަށް ހަކަތައެއް ނުލިބެ އެވެ.
ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި ޕްރޮޓީން ހޯދުމަކީ ބޮޑު ހަރަދެއް ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. މިއީ ގޭގައި އާންމުކޮށް ހުންނަ، އަދި އަތްފޯރާ ފަށުގައި ލިބެންހުންނަ ބާވަތްތަކުން ވެސް ފަރުޖައްސާލެވިދާނެ ކަމެކެވެ.
ތިރީގައި މިއީ ޕްރޮޓީން މުއްސަނދި، ދުވަހުގެ ކެއުމުގައި ފަސޭހައިން ހިމަނާލެވިދާނެ 5 ކާނާއެކެވެ:
މުގަކީ ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ގިނަ މާއްދާތަކެއް އެކުލެވޭ ވަރަށް ރަނގަޅު ކާނާއެކެވެ.
ކްލެވްލޭންޑް ކްލިނިކުގެ ރަޖިސްޓާޑް ޑައިޓީޝަން އަނާ ޓޭލާ ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި، މުގުގެ އެކި ބާވަތްތައް ހުރި ނަމަވެސް، އެ ހުރިހާ ބާވަތަކުން ވެސް ލިބޭ ސިއްހީ ފައިދާތައް ގާތްގަނޑަކަށް އެއްވަރެވެ.
- ޕްރޮޓީންގެ މިންވަރު: ކެއްކި މުގު ތަށީގެ ބައި ތަށީގައި ގާތްގަނޑަކަށް 9 ގްރާމްގެ ޕްރޮޓީން ހިމެނެ އެވެ.
- ބޭނުންކުރާނެ ގޮތް: މިއީ އަގުހެޔޮ އަދި 20-30 މިނެޓު ތެރޭގައި ވަރަށް އަވަހަށް ކެކޭ އެއްޗަކަށްވާތީ، ސޫޕް ފަދަ ތަކެތި ތައްޔާރުކުރާއިރު ނުވަތަ ދުވަހުގެ ކެއުމުގެ ތެރޭގައި ހިމަނާލަން ވަރަށް ފަސޭހަވާނެ އެވެ.
2. ކައްޓާއި ހަން ނެތް ކުކުޅުމަސް
ޓޭލާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ގެރިމަހުގެ ބާވަތްތަކާ އަޅާބަލާއިރު ކަށިނެތް އަދި ހަންނެގި ކުކުޅު މޭމަތީ މަހުގައި ގިނަ އަދަދަކަށް ޕްރޮޓީން އެކުލެވޭއިރު، ސިއްހަތަށް ނުރަނގަޅު ސަރުބީ އެކުލެވޭ މިންވަރު މަދެވެ. މިއީ އަގުގެ ގޮތުންވެސް އާންމުކޮށް އަތްފޯރާ ފަށުގައި ލިބެން ހުންނަ ބާވަތެކެވެ.
- ޕްރޮޓީންގެ މިންވަރު: 85 ގްރާމްގެ ޗިކެން ބްރެސްޓުގައި 27 ގްރާމް ޕްރޮޓީން އެކުލެވެ އެވެ.
- ބޭނުންކުރާނެ ގޮތް: މިއީ ކެއްކުމުގައި ތަފާތު އެކި ގޮތްގޮތަށް ބޭނުންކުރެވިދާނެ ބާވަތެކެވެ. މަސްގަނޑު ފިހެލައިގެން ނުވަތަ ތަންދޫރީކޮށް ސެލެޑް އަދި ސޭންޑްވިޗް ހެދުމަށް ބޭނުންކުރެވިދާނެ އެވެ.
3. ފެނުގައި ބަންދުކޮށްފައި ހުންނަ ކަނޑުމަހުގެ ދަޅު
ދިވެހިންގެ ކެއުމުގައި އާންމުކޮށް ތެޔޮ މަސްދަޅު ބޭނުންކުރި ނަމަވެސް، ސިއްހީ ގޮތުން ބަލާއިރު ފެނުގައި ބަންދުކޮށްފައި ހުންނަ މަސްދަޅު މާ ރަނގަޅެވެ.
ޓޭލާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މީގައި ހިތުގެ ލޭހޮޅިތައް ބެދުމަށް މެދުވެރިވާ ފަދަ ނުރައްކާތެރި ސަރުބީ (ސެޗުރޭޓެޑް ފެޓްސް) އެއް ނުހިމެނެ އެވެ. އަދި ގޮތުން އަގުހެޔޮވެފައި، ގިނަ ދުވަހު ހަލާކުނުވެ ހުންނާތީ ބޭނުންވާ ކޮންމެ ވަގުތަކު ބޭނުންކޮށްލަން ފަސޭހަވާނެ އެވެ.
- ޕްރޮޓީންގެ މިންވަރު: 85 ގްރާމްގެ ދަޅުމަހުގައި 20 ގްރާމްގެ ޕްރޮޓީން ހުރެ އެވެ.
- ބޭނުންކުރާނެ ގޮތް: ކުޑަ މެޔޮނައިސްކޮޅަކާއި ފެޓް ނުހިމެނޭ އާދައިގެ ގްރީކް ޔޯގަޓް އެއްކޮށްލުމަށްފަހު، ހޯލް-ގްރެއިން ޕާނާ އެކު ނުވަތަ ޕާސްތާ ސެލެޑްގައި ބޭނުންކުރެވިދާނެ އެވެ.
ފެޓް ނުހިމެނޭ އާދައިގެ (ޕްލެއިން) ގްރީކް ޔޯގަޓަކީ ގިނަ އަދަދަކަށް ޕްރޮޓީން އެކުލެވޭ، އަދި ކެލޮރީ މަދު އެއްޗެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، ގޮހޮރުގެ ދުޅަހެޔޮކަން ދެމެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިވެދޭ 'ޕްރޯބަޔޮޓިކްސް' މީގައި ހިމެނޭތީ މީގެ ސިއްހީ ފައިދާ އިތުރެވެ.
- ޕްރޮޓީންގެ މިންވަރު: ބައި ޖޯޑު ގްރީކް ޔޯގަޓުގައި 11 ގްރާމްގެ ޕްރޮޓީން ހިމެނެ އެވެ.
- ބޭނުންކުރާނެ ގޮތް: ޓާކޯސް ނުވަތަ މިރުސް ހަދާއިރު 'ސަވަރ ކްރީމް'ގެ ބަދަލުގައި ގްރީކް ޔޯގަޓު އަޅައިގެން ބޭނުންކުރެވިދާނެއެވެ. ނުވަތަ ހެނދުނުގެ ނަސްތާއަށް ޔޯގަޓުގެ ތެރެއަށް މޭވާކޮޅެއް އަޅައިގެން ވެސް ކާލެވިދާނެ އެވެ.
ހުރިހާ ބާވަތެއްގެ ބަދަނަކުން ވެސް ޕްރޮޓީން ލިބޭނެ އެވެ. ނަމަވެސް އެންމެ ގިނައިން ޕްރޮޓީން ލިބެނީ ޕީނަޓްސް އަދި އާމަންޑުން ކަމަށް ޓޭލާ ވިދާޅުވި އެވެ. މިއީ ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި ލުއިކާނާއެއް ކަމަށްވިޔަސް، ކެލޮރީ މަތިވުމުން މާ ގިނައިން ނުކެއުން މުހިންމެވެ.
- ޕްރޮޓީންގެ މިންވަރު:ލޮނު ނުލައި ހިއްކާފައިވާ 1 އައުންސް ޕީނަޓްސް: 7 ގްރާމް ޕްރޮޓީންރޯކޮށް ހުންނަ 1 އައުންސް އަލްމަންޑް: 6 ގްރާމް ޕްރޮޓީން
- ލޮނު ނުލައި ހިއްކާފައިވާ 1 އައުންސް ޕީނަޓްސް: 7 ގްރާމް ޕްރޮޓީން
- ރޯކޮށް ހުންނަ 1 އައުންސް އަލްމަންޑް: 6 ގްރާމް ޕްރޮޓީން
އެނގުން މުހިންމު: އާންމު ގޮތެއްގައި މީހެއްގެ ބަރުދަނުގެ ކޮންމެ ކިލޯގްރާމަކަށް 0.8 ގްރާމްގެ ޕްރޮޓީން ދުވާލަކަށް ބޭނުންވެ އެވެ. މިސާލަކަށް، 50 ކިލޯ ހުންނަ މީހަކަށް ދުވާލަކަށް 40 ގްރާމްގެ ޕްރޮޓީން ބޭނުންވާނެ އެވެ. ބޭނުންވާ މިންވަރަށްވުރެ އިތުރަށް ޕްރޮޓީން ބޭނުންކުރުމަކީ ސިއްހީ މައްސަލަތައް ދިމާވެދާނެ ކަމެއް ކަމަށްވާތީ، އަބަދުވެސް މިންހެޔޮކޮށް ކެއުމަށް ސަމާލުކަން ދޭންޖެހެ އެވެ.